Lựa chọn mô hình cơ cấu tổ chức phù hợp là một quyết định quan trọng đối với sự thành công của doanh nghiệp nhỏ. Mô hình tổ chức hiệu quả sẽ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa hiệu quả hoạt động, tăng cường sự linh hoạt và khả năng thích ứng với thị trường.
Bài viết này sẽ giới thiệu 4 gợi ý lựa chọn mô hình cơ cấu tổ chức phổ biến cho doanh nghiệp nhỏ, cùng với ưu điểm và nhược điểm của từng mô hình để bạn có thể lựa chọn phù hợp với nhu cầu và mục tiêu phát triển của doanh nghiệp mình.
Cơ cấu tổ chức là một tập hợp các quy tắc, vai trò, mối quan hệ và trách nhiệm xá
Lựa chọn mô hình cơ cấu tổ chức phù hợp là một quyết định quan trọng đối với sự thành công của doanh nghiệp nhỏ. Mô hình tổ chức hiệu quả sẽ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa hiệu quả hoạt động, tăng cường sự linh hoạt và khả năng thích ứng với thị trường.
Bài viết này sẽ giới thiệu 4 gợi ý lựa chọn mô hình cơ cấu tổ chức phổ biến cho doanh nghiệp nhỏ, cùng với ưu điểm và nhược điểm của từng mô hình để bạn có thể lựa chọn phù hợp với nhu cầu và mục tiêu phát triển của doanh nghiệp mình.
Cơ cấu tổ chức là một tập hợp các quy tắc, vai trò, mối quan hệ và trách nhiệm xác định cách thức các hoạt động của công ty phải được định hướng để đạt được các mục tiêu của nó. Nó cũng điều chỉnh luồng thông tin qua các cấp của công ty và phác thảo mối quan hệ báo cáo giữa nhân viên cấp trung, quản lý cấp cao, giám đốc điều hành và chủ sở hữu. Nó thực sự là một hệ thống phân cấp cho một công ty, mặc dù một số cấu trúc tổ chức nhấn mạnh sự thiếu phân cấp gần như hoàn toàn.
Thiết kế mô hình cơ cấu tổ chức doanh nghiệp cần phù hợp, ổn định để thực thi chiến lược thành công.

Xem thêm: Cơ cấu phòng marketing cho doanh nghiệp nhỏ
Mô hình cơ cấu tổ chức của doanh nghiệp nhỏ là phương tiện xác định hoạt động của các bộ phận trong tổ chức và quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của người đứng đầu. Trong nhóm tổ chức doanh nghiệp nhỏ, tùy theo điều kiện, quy mô và đặc điểm của từng doanh nghiệp mà lựa chọn mô hình cơ cấu phù hợp. Dưới đây là một số yếu tố ảnh hưởng đến mô hình cơ cấu tổ chức của doanh nghiệp nhỏ.
Tất cả những yếu tố này có tác động rất lớn đến mô hình hoạt động của các tổ chức doanh nghiệp nhỏ. Ngoài ra, chúng có mối quan hệ chặt chẽ và bổ sung cho nhau. Trong trường hợp một hoặc một số yếu tố bị thay đổi sau một thời gian hoạt động, công ty sẽ quyết định xem có cần thiết phải sửa đổi mô hình cơ cấu tổ chức hay không.
| Mô hình cơ cấu tổ chức doanh nghiệp nhỏ | Mô hình cơ cấu tổ chức doanh nghiệp lớn | |
| Mô hình phổ biến | Đa số hoạt động chủ yếu theo mô hình trực tuyến vì chúng mang đến nhiều ưu điểm như sự linh hoạt cao, tiết kiệm chi phí, đảm bảo yêu cầu nhất thời,..
Đối với doanh nghiệp có ngành nghề kinh doanh cụ thể như khách sạn, phòng khám,.. thường tổ chức theo mô hình cơ cấu tổ chức theo chức năng. Nguyên nhân vì giúp chủ doanh nghiệp có thêm thời gian đi đến quyết định. Ngoài ra nguồn nhân lực tại bộ phận chức năng sẽ giúp quản lý điều chỉnh, kiểm tra mọi hoạt động hiệu quả hơn. | Tổ chức cơ cấu tổ chức doanh nghiệp theo mô hình tổ chức theo cấu trúc phẳng được sử dụng phổ biến nhất. Chúng giúp hỗ trợ mang đến các chiến lược mang tầm vĩ mô cho tương lai.
Ngoài ra, mô hình tổ chức doanh nghiệp lớn sẽ đi kèm sự hỗ trợ của đội ngũ cố vấn. Họ sẽ hỗ trợ mang đến những tư vấn chiếc lược đúng đắn nhất cho doanh nghiệp.
|
Với cơ cấu tổ chức bộ phận, doanh nghiệp sẽ được chia thành các đơn vị, bộ phận nhỏ. Các đơn vị có thể được phân chia trên cơ sở lĩnh vực hoạt động, địa bàn hoạt động hoặc sản phẩm. Mỗi đơn vị, bộ phận sẽ có tính độc lập riêng biệt, có phương pháp hoạt động và cách tổ chức riêng phù hợp với đặc thù lĩnh vực sản phẩm hay địa bàn của mình.

Ưu điểm:
Nhược điểm:
Đây là mô hình cơ cấu tổ chức rất đơn giản chỉ dành cho hộ kinh doanh, công ty TNHH một thành viên. Theo đó, nhân sự sẽ không phân biệt vị trí, chức vụ trong hoạt động của doanh nghiệp. Mô hình này phá vỡ các quy tắc truyền thống vốn có trong các cơ cấu tổ chức truyền thống.

Ưu điểm:
Hạn chế:
Biểu hiện của mô hình cơ cấu tổ chức theo chức năng là việc thiết lập một hệ thống, các bộ phận được phân cấp trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ cụ thể. Có thể thành lập các phòng ban như nhân sự, marketing, kế toán, v.v. Khi sắp xếp tổ chức theo cơ cấu này sẽ định hướng được những nhân viên hoạt động cùng tính chất thành một nhóm để dễ quản lý và thăng tiến.

Người đứng đầu mô hình này là chủ doanh nghiệp. Các bộ phận chức năng giúp tạo điều kiện phát triển các kỹ năng và khả năng trong việc quản lý và kiểm soát hoạt động kinh doanh.
Ưu điểm:
Nhược điểm:
Đây là mô hình tổ chức có sự kết hợp giữa cơ cấu tổ chức theo chức năng và theo bộ phận. Quá trình tổ chức hoạt động vận hành theo hình thức đa chiều, thông tin sẽ được truyền tải theo cả chiều ngang (bộ phận) hoặc chiều dọc (chức năng).
Theo đó, thay vì các trưởng bộ phận thì mỗi đội sẽ có các nhóm trưởng và thực hiện theo các nhiệm vụ chuyên môn. Mô hình cơ cấu tổ chức theo cấu trúc ma trận rất thích hợp với các doanh nghiệp nhỏ thường xuyên xây dựng các dự án kinh doanh khác nhau.

Mô hình này giúp việc thực hiện công việc nhanh chóng, đạt hiệu quả cao hơn. Ngoài ra, doanh nghiệp còn tận dụng tối đa cơ sở hạ tầng, chia sẻ nguồn lực hiệu quả, đảm bảo tiết kiệm chi phí cho doanh nghiệp nhỏ. Tuy nhiên, thời gian ban đầu nhân sự trong doanh nghiệp sẽ khó khăn trong việc nhận biết người phụ trách.
Ưu điểm:
Nhược điểm:
Với một số ưu điểm và nhược điểm mà FastCA đã cung cấp có thể sẽ giúp bạn có cái nhìn tổng quan hơn để thiết kế được cơ cấu tổ chức phù hợp với doanh nghiệp của mình. Từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho tổ chức thích nghi nhanh với môi trường, nâng cao năng lực hoạt động và khả năng cạnh tranh của tổ chức.